Dergiler / Ekonomi Politika ve Finans Araştırmaları Dergisi / 2019 / Cilt: 4 - Sayı: 2

Yemek, Ulusal Kimlik ve Milliyetçilik İlişkisi Üzerine: "Çiya" Markası ve "Turquality" Programı Örnekleri Üzerinden Bir Yaklaşım Denemesi

On the Relation between Food, National Identity and Nationalism: An Approach within the Examples of ‘Çiya’ Brand and ‘Turquality’ Program

Sayfa
188–203
DOI
—

Özet

Yakın dönem ulusal kimlik ve milliyetçilik çalışmaları, modernitenin/modernleşmenin eleştirisi bağlamında modern ‘‘makro’’ ölçekli okumaların yanı sıra kimlik ve milliyetçilik meselesini, ‘‘mikro’’ ölçekte ele almayı denemekte; milliyetçiliğin söylemsel üretim boyutlarına odaklanmaktadır. Bu çalışmaların temel yaklaşımı, milliyetçiliğin anlaşılabilmesi için, ulusal kimliğin kendisi aracılığıyla tahayyül ve inşa edildiği; uygulanıp deneyimlendiği kültür, gelenek, davranış kalıpları, yaşam tarzları gibi bir dizi toplumsal pratiğe ‘‘söylem’’ ve söylemsel oluşumlar perspektifinden bakılması gerektiğini önerir. Bu toplumsal pratiklerden biri olan ‘‘yemek’’in (yeme-içme kültürü, mutfak çeşitliliği, gıda politikaları vb.), ulusal kimliği ve milliyetçiliği açıklamaya yönelik temel kültürel bileşenlerden birini oluşturduğu bu makalenin temel tezidir. Bu bağlamda yemek, ulusal kimlik ve milliyetçilik ilişkisine iki farklı alandan hareketle yaklaşmayı önerir: gayri resmi/aşağıdan yukarıya ve resmi/yukarıdan aşağıya. Bu yaklaşımın anlaşılabilmesi için çalışmanın sorunsalı farklı boyutlardan açımlanmaya (bireyler, özel sektör ve devlet) ve örneklendirilmeye (yemek kültürü ve ulusal markalar) çalışılmıştır.

Abstract

Recently developed identity and nationalism studies argued the nationalist problematic in the context of modernity/modernization criticism. Without denying the ‘‘macro’’ scale, nationalist ‘‘discourse’’ have been focused to identity and nationalism on a ‘‘micro’’ scale. It suggests to determine the perspectives of a range of social practices such as culture, customs, behavioral patterns and lifestyles that are implemented and experienced where the national identity is imagined and built by itself. The basic thesis of this paper is one of these practices, ‘‘food’’ (eating and drinking culture, kitchen variety, food politics, etc.), constitutes one of the cultural components for explaining identity and nationalism. It proposes two different approaches in relation to food, national identity and nationalism: unofficial/from base to top and official/from top to base. In order to understand these approaches, this paper will explain the argument at the level of the subjects (individual, private sector and state) and exemplifications (food culture and national brands).

Anahtar kelimeler: Ulusal Kimlik, Milliyetçilik, Yemek, Söylem, Milliyetçi Söylem