Dergiler / Okmeydanı Tıp Dergisi / 2012 / Cilt: 28 - Sayı: 2

İyatrojenik renal hemorajilerde transkateter embolizasyon ne zaman ve nasıl yapılmalı? yeni bir algoritm

How and when to perform transcatheter embolization in Iatrogenic renal hemorrhage? a new algorithm

Kosti Can ÇALIŞKAN,Sıtkı Mert ULUSAY,Orhan TANRIVERDİ,Emin ÇAKMAKÇI,Nurettin Cem SÖNMEZ,Serdar ARISAN

Sayfa
84–93
DOI
—

Özet

Amaç: Böbreğin cerrahi girişimlerinden sonra kanama komplikasyonu tedavisinde en ideal yol olan transkateter embolizasyon (TKE) kararı birçok merkezde değişkenlik göstermekte olup, literatürde endikasyon için net bir cut off değeri yoktur. Amacımız bu çalışmada literatürdeki Hb için endikasyon farklılıkları incelenmiş ve cerrahi işlem sonrası kanama komplikasyonun transkateter embolizasyon ile kontrolünü sağlamak için uygulanabilir basit bir algoritma bulunmaya çalışılmıştır. Gereç ve Yöntem: 2006 ile 2010 yılları arasında böbreğe yönelik invaziv işlem sonrası gelişen hemorajik komplikasyon tedavisi için kliniğimize refere edilen ve TKE ile tedavi edilen toplam 21 olgu retrospektif değerlendirildi. Olguların 14’ü perkutan nefrolitotomi (PNL), 2’si perkutan böbrek biyopsisi, 2’si nefrostomi, 2’si açık parsiyel nefrektomi, 1’i laparoskopik parsiyel nefrektomi sonrası gelişen hemorajik komplikasyonlardı. Değerlendirme kriteri olarak olgu başına yapılan toplam kan transfüzyonu miktarları, operasyon sonrası TKE tedavisine alınma süreleri, endikasyon anındaki hemoglobin düzeyleri alındı. Girişimler tüm olgularda sağ kasıktan seldinger yöntemi ile girilerek superselektif çekim sonrası kanayan vasküler yapı uygun embolizan ajanla kapatıldı. Bulgular: Olguların 14’ü erkek 7’si kadın olup, yaş ortalaması 39,8±11,4 idi. TKE tedavisine alınma süreleri 24 saat ile 14 gün arasında değişmekte olup, ortalama 4,52±3,86 gündü. TKE tedavisine refere edilen olguların hemoglobin değerleri 11 mg/dl ile 5 mg/dl arasında olup, ortalama 8,8±1,3 mg/dl idi. Olgulara yapılan kan transfüzyonu en fazla 8’i; en az 1’i olup, ortalama 2,76±2,12 ünite idi. Sonuç: İatrojenik renal hemorajilerde Clavien sınıflamasına göre grade IIIa endikasyonu farklı doktorlar tarafından çok değişken durumlarda konmakta olup, bu konuda ne laboratuvar ne de klinik bir cut off değer bulunmamaktadır. Bulgularımızın ışığında tüm olguların hemoraji hızı ne olursa olsun operasyon sonrası hemoglobin miktarı transfüzyon gerektirecek düzeye inmesi (Clavien sınıflamasına göre grade II) düzeyinde kan tranfüzyonu gerektirdiği anda TKE tedavi endikasyonu anlamlı bulunmuştur.

Abstract

Objective: The decision for Transcatheter Embolization (TCE) which is the most ideal method for the management of the hemorrhagic complications after renal procedures is not accepted universally with variations among centers, and there is no exact cut- off value for its indication in the literature. Our aim in this study was to evaluate hemoglobin (Hb) cut-off values for the indication of TCE in the literature and try to formulate an algorithm for the management of hemorrhages after the renal procedures by TCE. Material and Methods: A total of 21 cases with complications of hemorrhage after an invasive renal procedure referred to our clinic and managed by TCE were analysed retrospectively. Our cases cases consisted of patients who had developed hemorrhagic complications following percutaneous nephrolithotomy (PNL, n=14) percuteneous renal biopsy (n=2) nephrostomy (n=2), open partial nephrectomy (n=2) and laparoscopic partial nephrectomy (n=1). Evaluation criteria were total blood transfusion volume for each case, average time after renal procedure to TCE management and hemoglobin values. All TCE procedures were done by using right femoral seldinger method for access and after superselective radiograms bleeding vascular structures were occluded with an suitable embolization agent. Results: The mean age of the 14 male and 7 female patients was 39.8±11.4. The mean time to TCE procedure t was 4.52±3.86 days (between 24 hours and 14 days).The average hemoglobin value was 8.8±1.3 mg/dl (between 5-11 mg/dl) for the patients referred to TCE. The average blood transfusion was 2.76±2.12 units (1-8 units). Conclusion: In iatrogenic renal hemorrhages there is no consensus regarding grade IIIa indications according to Clavien classifications among different clinicians and there is no laboratuary and/or clinical cut off value detected. In our study, no matter what the postoperative bleeding velocity was, indication for TCE management is the lower hemoglobin value requiring blood transfusion (Clavien classification grade II).