Local intermediaries and insular space in late-18th century Ottoman Cyprus

Özet

18. yüzyıl ortalarından 19. yüzyıl ortalarına kadarki dönemde Osmanlı taşrasındaki servet ve iktidarın yeniden dağıtılmasına ilişkin tartışmalara katkı yapmayı amaçlayan bu makalede, üç mahalli seçkin üzerine odaklanılmaktadır: Kıbrıs tercümanı Hadjiyorgakis Kornesios (Acı Yorgaki), muhassıl Hacı Abdülbaki Ağa, Ermeni asıllı tüccar ve aynı zamanda elçilik tercümanlığı yapan Sarkis. Çalışmada, katı bir merkez-çevre ikileminin ötesine geçen analitik kategoriler aranmış, imparatorluk coğrafyasını daha iyi anlamak ve şimdiye kadar daha çok idari teşkilat üzerinden tanımlanan mekânsal tahayyülün ötesine geçmek için alternatif bir yaklaşım denenmiştir. Braudel'in "minyatür kıtalar" kavramı kullanılarak Kıbrıs'taki yalıtılmış mekân olgusunu tasavvur etmek mümkün olmuş, bu sayede daha genel bağlamda ekonomik ilişkilerin doğası, üretim biçimleri ve taşradaki artıdeğerin birikimi daha iyi anlaşılabilmiştir. Burada incelenen üç yerel aracı, bu türden bir yaklaşımı araştırmacı için kolaylaştıran ve hatta teşvik eden ideal vakalar sunmuşlardır.

Abstract

Contributing to the discussions on the reconfigurations of wealth and power in the Ottoman Empire between the mid-eighteenth and the mid-nineteenth century, this article considers the cases of three provincial notables in a provincial setting: Hadjiyorgakis Kornesios, dragoman of Cyprus; the muhassıl (tax-farming governor) Hacı Abdülbaki Ağa; and the Armenian consular dragoman-cum-merchant Sarkis. Seeking analytical categories that move beyond a rigid center/province dichotomy, this article makes an initial attempt towards articulating an alternative scheme for understanding imperial space, and move beyond a spatial imagination confined to conventional administrative organization. Utilizing the Braudelian concept of 'miniature continents' allows an envisioning of the Cypriot insularity that sheds light on the nature of economic relations, modes of production, and patterns of concentration of the rural surplus. The three local intermediaries examined here are ideal case studies that can facilitate, or indeed instigate, this sort of inquiry