A Treaty of Narratives: Friendship, Gifts, and Diplomatic History in the British Capitulations of 1641

Anlatıların Antlaşması: 1641 İngiliz Ahdnamesi'nde Dostluk, Pişkeş, ve Diplomasi Tarihi

Özet

Bu makale şimdiye kadar incelenmemiş 1641 yılında İngilizlere verilen ahdname-i hümayunun Osmanlıca metn ini incelenmektedir. Osmanlı-İngiliz ticareti ve diplomatik nüfuz alanlarını düzenleyen maddeleri içermenin yanısıra, kapitülasyonlar diplomatik karşılaşmaların ve uygulamaların resmi kaydını ortaya koyan bir anlatıyı da barındırmaktaydı. Sultan'ın dostluğundan yararlanmak için hediyeler ve kraldan mektup getirmenin öneminin altını çizmek suretiyle, tarihsel anlatının ahdname metnine dahil edilmesi, Sultan'ı saltanat hiyerarşisinin tepesinde konumlandıran Osmanlı dünya görüşünü göstermekle kalmamakta, aynı zamanda kadim dostluk yoluyla ittifak retoriğini güçlendiren katmanlı bir öncelik anlatısı yaratmaktadır. Tarihsel anlatıların tam tercümelerini zeylde vermek suretiyle bu ahdnamenin Osmanlıca ve Türkçe versiyonlarını inceleyen makalemiz, Osmanlı ahdnamelerini sadece tarihsel antlaşmalar değil, aynı zamanda tarihsel metinler olarak da görmek gerektiğini savunmaktadır

Abstract

This article examines the hitherto unexamined Ottoman Turkish text of the Capitulations granted to the British in 1641. As well as containing the articles governing Ottoman-British trade and diplomatic jurisdiction, the Capitulations contained a historical narrative that provided a formal record of diplomatic encounters and practices. By emphasising the importance of bringing tributary gifts and royal letters as a precondition for receiving the friendship of the sultans, the inclusion of the historical narrative within the treaty text presented an Ottoman worldview that saw the sultan at the top of a hierarchy of monarchical power, but also created a layered narrative of precedent that strengthened the rhetoric of alliance through an ancient friendship. In examining the text of the Ottoman Turkish and English versions of this treaty, including full translations of the historical narratives in an appendix, this article makes the case for viewing the Ottoman Capitulations not just as historical treaties, but as historical texts.