Dergiler / Osteoporoz Dünyasından / 2003 / Cilt: 9 - Sayı: 2
Fibromiyalji sendromunda kemik mineral yoğunluğu değerleri: Osteoporoz için bir risk faktörü mü?
- Sayfa
- 59–62
- DOI
- —
Özet
Fibromiyalji Sendromu (FMS); yaygın ağrı, spesifik anatomik bölgelerde hassasiyet, yorgunluk, uyku düzensizliği, spastik kolon gibi klinik belirtilerle karakterize, kronik kas iskelet sistemi hastalığıdır.Gerek depresyonla olan birlikteliği gerekse sedanter yaşam tarzı ve vücut kondisyonundaki yetersizlik nedeniyle fibromiyalji hastalarında osteoporoz bir sorun olabilir. Bu çalışma FMS'nun osteoporoz açısından bir risk faktörü olup olmadığını ve aralarındaki ilişkiyi incelemek için yapılmıştır. Yaşları 25-54 arası olan 1990 ACR tanı kriterleri esas alınarak fibromiyalji sendromu tanısı konan 38 kadın ve 20 sağlıklı kadın kontrol grubu olarak çalışmaya alındı. Lomber omurga (L1-L4) ve sol kalçalarına (TOTAL) ait kemik mineral yoğunlukları (KMY) anteroposterior olarak Hologic 2000 DEXA cihazı ile ölçüldü. Hastaların depresyon düzeylerini belirlemek amacı ile Beck Depresyon Sorgulaması kullanıldı. Hem lomber hem kalça da KMY değerleri fibromiyalji sendromlu hastalarda kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük idi. (p<0.05). Hem lomber bölge hem kalçada KMY değerleri ile Beck Depresyon Skorları arasında negatif korelasyonlar bulundu.( Sırasıyla r = -0.537, p=0.001 ; r = -0.473, p=0.003). Sonuç olarak fibromiyaljinin osteoporoz için bir risk faktörü olabileceği ve fibromiyalji hastalarında osteoporoz açısından depresyonla birlikteliğin önemli olabileceği kanaatine vardık. Bu hastalarda osteoporoz açısından erken dönemde gerekli beslenme takviyesi (Kalsiyum/vitamin D), uygun egzersiz programları ve gerekirse medikal tedavi göz önünde tutulmalıdır. Şüphesiz bu konuda geniş çalışmalara ihtiyaç vardır.
Abstract
Fibromyalgia syndrome(FMS) is a chronic musculoskeletal disease characterized by widespread pain, tender points and clinical findings like, fatigue, sleep disturbances, irritable bowel syndrome. Because of the association with depression and sedantary life style, osteoporosis may be a problem in patients with fibromyalgia. This study was carried out to determine whether fibromyalgia is a risk factor in osteoporosis or not. Thirty-eight women with ages ranging from 25 to 50, meeting the American College of Rheumatology criteria for fibromyalgia and 20 healthy controls were included in the study. Lumbar spine and left femoral bone mineral density (BMD) values were determined with Hologic 2000 DEXA. Beck Depression Scale was used to determine the depression levels. BMD values were significantly lower in FMS group than controls in both lumbar and hip regions (p<0.05). There was also a negative significant correlation between Beck Depression Scale and BMD values in in both lumbar and hip regions (r = -0.537, p=0.001 ; r = -0.473, p=0.003, respectively). We concluded that fibromyalgia may be a risk factor for osteoporosis and the association with depression may have important implications. Early implementation of appropriate nutritional supplementation (calcium/vitamin D), and exercise and pharmacological therapy may be indicated in patients with FMS. Of Clearly further studies are needed on this subject.