ÖZEL HUKUK MUHAKEME SİSTEMİNDE YARGI DİSİPLİNİ

Özet

Özel Hukuk Muhakeme Sistemi'nde yargı disiplini büyük önem taşır. Çünkü, yargılamanın amacına uygun ve düzenli işleyişi, disiplin kurallarının olumlu etkinliğine bağlıdır. Yargı disiplinini sağlamak, hâkimin görev, yetki ve sorumluluğundadır. Bunun yasal dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 32/1 maddesidir. Yasa koyucu, "Yargılamayı Sevk ve İdare Etme" yi, "Yargılama Düzeninin Bozulmaması için gerekli her türlü tedbiri alma" yı hâkime görev olarak yüklemiştir. Yargı Disiplini, yargılamanın düzenli ve tertipli yürütülmesini ifade eder. Disiplin kurallarına aykırılık oluşturan eylem ve davranışlar pek çoktur. Usûlî hak ve işlemleri kötü niyetle kullanmak; mahkemenin karar, emir, talep ve talimatlarının gereklerini yerine getirmemek, yargılama sürecinde uygun olmayan tutum ve davranışlarla duruşma düzenini bozmak ve yargılama sürecinde bazı yasaklara aykırı davranmak, "disiplinsizlik" sayılabilecek eylemlerin başlıcalarıdır. Yargı disiplininde belli başlı yaptırımlar; hapis yaptırımları, parasal yaptırımlar ve (uyarılma, yargı salonundan çıkarılma, yargı yerinden uzaklaştırılma, zor kullanma gibi) diğer yaptırımlardır. Parasal yaptırımlar, 1086 sayılı eski HUMK'da "İdari Para Cezası" olarak nitelendirilmişken, 6100 sayılı yeni HMK'nda bu yaptırım, "Disiplin Para Cezası" olarak tavsif edilmiştir. Hâkim tarafından disiplin için tedbiren verilen kararlar, diğer kararlardan farklı olarak "Kesin" nitelikte verilir. Kanun yoluna götürülemez. Disiplin yaptırımları, derhal ve filhal yerine getirilebilme özelliği taşır

Abstract

Judicial discipline has a significant place in Private Jucidial Proceedings. The reason is that, operations of adjudication in a revelant and regular way is depended on positive effectiveness of discipline rules. To provide judicial discipline is under the responsibility and authority of judge. Legal foundation of this is 32/1 item of 6100 numbered law of judicial proceedings. Law-maker charged the judge with the duties of "Conduct of Adjudiccation", "Taking All Necessary Precautions fort he judicial Order Not to be Spolit" Discipline of Adjudication refers to the conduct and operation of judgement in a disciplined and regular way. Actions and behaviours that conflict with the rules of discipline is numerous. The primary actions that can be counted as "indiscipline" are; abuse of procedural actions, not realizing court's decision, orders demands and prescriptions, disturbing trial process with inappropriate attitudes and behaviours and violating some prohibitions in the process of adjudication. Principal sanctions in judgment discipline are; sanction of imprisonment, pecuniary sanctions, ant other sanctions (warning, dismissal from courtroom, suspension from the place of judgement, use of force) Pecuniary santions were described as "Administrative Pecuniary Sanctions" in the old 1086 numbered law of judicial proceedings where as it is described as "Disciplinary Pecuniary Sanction" in the new 6100 numbered law of judicial Proceedings. Preventive rulings for discipline given by the judge are given as "definitive judgment" as different from other rulings. They cannot be taken into legislative process. Disciplinary sanctions havethe feature of being realized at once