AVRUPA BİRLİĞİ HUKUKUNUN SINIRAŞAN UYGULAMA SORUNU VE GENEL VERİ KORUMA TÜZÜĞÜ’NÜN (GDPR) ÜÇÜNCÜ ÜLKELERE ETKİSİ

THE PROBLEM OF EXTRATERRITORIAL APPLICATION OF EUROPEAN UNION LAW AND THE EFFECT OF THE GENERAL DATA PROTECTION REGULATION ON THIRD COUNTRIES

Özet

Günümüz global dünyasında, ekonomik ilişkiler göz önünde bu-lundurulduğunda, ülke sınırları birbirinden keskin bir şekilde ayrılamaz. Her gün farklı ülkelerden birçok piyasa katılımcısı hukuki ilişki içerisine girmektedir ve bu ilişkilerin etkilerinin sadece ilişkinin kurulduğu ülke-nin coğrafyası ile sınırlı olmadığı görülmektedir. Rekabetin veya çevrenin korunmasına ilişkin bazı kurallar, kanun-ların mülkiliğinin istisnası olarak, sınıraşan etkiye sahip olabilir. Düzen-lemelerin sınıraşan uygulamasının yanında, yaptırımların bölgesel olarak genişletilmesi de endişe yaratmaktadır. Bunun örneklerinden birisi de Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü’nde karşımıza çıkmaktadır. Uluslararası birçok çalışmada, Avrupa Birliği Veri Koruma Tüzüğü’nün üçüncü ülkelere etkisi ele alınmaktadır. Söz konusu etki, özellikle Avru-pa Birliği üyesi olmayan ülkeler açısından sorun teşkil etmektedir. Bu çalışmada ilk olarak, hukuk kurallarının sınıraşan uygulaması ve yaptı-rımları hakkında kısaca bilgi verilecek, ardından sınıraşan etkiye sahip açık kural örneklerini kapsayan Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tü-züğü’nün ilgili maddesi değerlendirilecektir. Bu kapsamda Avrupa Bir-liği Genel Veri Koruma Tüzüğü’nün sınıraşan uygulamasında esas alı-nan kriterler ayrıntılı bir şekilde ele alınacak ve yargısal yetkinin tek taraflı olarak genişletilmesinin olası sorunlarından bahsedilecektir.

Abstract

In today’s global world, with respect to economic relations, state borders cannot be sharply separated from each other. Each day, many market participants from different countries take part in transactions and the impact of these transactions is not only limited to the geographi-cal borders of the country where these transactions are concluded. Despite the principle of territoriality of legal rules, certain legal rules related to protection of competition or environment might have extraterritorial effect outside the borders of the issuing states. One of the last examples of it is EU General Data Protection Regulation (GDPR). Many international studies address the impact of the EU Data Protec-tion Regulation on the third country. This impact is particularly proble-matic for non-EU countries. Next to extraterritoriality of legal rules, territorial extension of sanctions raising also another concern. In this study, firstly extraterritoriality of legal rules and sanctions will be bri-efly explained, then since EU General Data Protection Regulation 2016/679 covers explicit examples of rules having extraterritorial im-pact, this Regulation will be analyzed. In this context, the criteria based on extraterritorial effect of the EU General Data Protection Regulation will be discussed in detail and possible problems of unilateral extension of judicial power will be mentioned.