Dergiler / Legal Mali Hukuk Dergisi / 2016 / Cilt: 12 - Sayı: 135

BİR DÖNEM SONU İŞLEMİ OLARAK MENKUL KIYMETLERİN DEĞERLEMESİ

(EVALUATION OF SECURITIES AS AN END OF PERIOD TRANSACTION) Dr.

Mehmet YÜCEL

Sayfa
841–860
DOI
—

Özet

Vergi Usul Kanunu’nda menkul kıymetlerin değerlemesi ile ilgili düzenlemeler yer almakla birlikte menkul kıymetin tanımına yer verilmemiştir. Menkul kıymetin tanımı esas itibariyle Sermaye Piyasası Kanunu’nda yer almaktadır. Sermaye Piyasası Kanunu’nda sermaye piyasası araçları; menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçları olarak belirlenmiştir. Sermaye Piyasası Kanunu’nun 3’üncü maddesinde menkul kıymetler; ortaklık veya alacaklılık hakkı sağlayan belli bir meblağı temsil eden yatırım aracı olarak kullanılan, dönemsel gelir getiren, misli nitelikte, seri halinde çıkarılan, ibareleri aynı olan ve şartları Sermaye Piyasası Kurulu tarafından belirlenen kıymetli evraklar olarak tanımlanmıştır. Vergi Usul Kanunu’nun 258’inci maddesinde değerleme, vergi matrahlarının hesaplanmasıyla ilgili iktisadi kıymetlerin takdir ve tespiti olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun’un devam eden maddelerinde değerleme yapılırken kullanılacak değerleme ölçüleri tanımlanmış ve işletmelerin bilançolarında yer alan aktif ve pasif kalemlerin nasıl de- ğerleneceğine ilişkin hükümlere yer verilmiş, menkul kıymetlerin de- ğerlemesi ise Vergi Usul Kanunu’nun 279’uncu maddesinde hükme bağlanmıştır.

Abstract

Even though there is legislation regarding the evaluation of securities under the tax procedure law, Securities have not been defined under this law. Securities are defined under the Capital Market Law.Under the Capital Market Law, instruments of the Capital Market Law are defined as Securities and other instruments of Capital Market. Under Article 3 of the Capital Market Law, Securities are defined as negotiable instruments, which render partnership, or claimant’s rights; which represent a certain amount that is used as an investment instrument; which is periodically revenue generating; which is fungible; which may be issued in series; which has the same clauses; and their conditions are determined by the Capital Market Board. Under Article 258 of the Tax Procedure Law, assessment is defined as the evaluation, and proof of economic values related to the calculation of tax criteria.Under the following articles of the same law, assessment criteriaused in evaluation are defined, and there areterms on how to evaluate active and passive items on companies’ balance sheets. Article 279 of the Tax Procedure Law states the evaluation of Securities.