ZAYİ MALLARA İLİŞKİN KATMA DEĞER VERGİSİ İNDİRİMİ VE MUHASEBELEŞTİRME SORUNU

Özet

İşletmelerin kuruluşlarındaki temel amaçlardan biri kar elde etmektir. İşletmeler bu amaçlarına ulaşabilmek için ise mal alıp satmaktadırlar. Fakat, işletmelerin satmak amacıyla aldıkları bu mallar, bazen olağan bazen de olağanüstü nedenlerden dolayı yok olmakta, yitmekte, çalınmakta, bozulmakta, çürümekte, satılamamakta ve değerleri sıfıra inebilmektedir. Her ne kadar vergi kanunlarımızda bu tür mallar zayi mal olarak adlandırılmasa da, yayımlanan tebliğlerde, sirkülerlerde, özelgelerde ve mahkeme kararlarında bu tür mallar zayi mallar olarak kabul edilmekte ve değerlendirilmektedir. Bu çalışmada ise yapılan bu düzenlemeler dikkate alınarak, zayi mallara ilişkin yüklenilen KDV’nin hangi şartlarda indirime tabi tutulup tutulamayacağı ve yüklenilen KDV ile birlikte zayi mallara ilgili daha önce katlanılan maliyetlerin gelir ve kurumlar vergisi matrahının tespitinde ne zaman gider veya zarar olarak dikkate alınıp alınamayacağı, örnekler yardımıyla açıklanmaya çalışılmıştır.

Abstract

One of the establishment purposes of businesses is to make profits. Enterprises purchase and sell goods to achieve these goals. However, these goods purchased by businesses for the purpose of selling sometimes disappear due to ordinary and sometimes extraordinary reasons; they get lost, stolen, deteriorate, rot, cannot be sold and their values can equal zero. Although such goods are not referred to as casualties according to our tax laws, they are considered and evaluated as lost goods in published communiqués, circulars, regulations, rulings, and court decisions. In this study, by taking these arrangements into account, it is tried to explain under which conditions the VAT charged on the loss of goods can be deducted and when the costs incurred for the loss of VAT along with the VAT charged can be considered as an expense or loss in the determination of the income and corporate tax base with the help of examples.