Dergiler / Kafkas Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi / 2010 / Cilt: 16 - Sayı: 1

Comparative geometrical morphometries on the mandibles of Anatolian wild sheep (Ovis gmelini anatolica) and Akkaraman sheep (Ovis aries)

Sayfa
55–61
DOI
—

Özet

Akkaraman koyunu (Ovis aries Linnaeus, 1758), Türkiye’nin Orta Anadolu Bölgesinde yoğun olarak yetiştirilmektedir. Anadolu yaban koyunları da (Ovis gmelini anatolica Valenciennes, 1856), bu toprakların tam merkezinde ve günümüzde sadece Konya ilinin doğusundaki Bozdağ mevkiinde az sayıda bulunan bir yaban koyunu türüdür. Bu çalışmada Akkaraman koyunu ve Anadolu yaban koyunun mandibula kemiklerinin geometrik morfometrik ve morfolojik olarak karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu çalışmada, 16 adet Anadolu yaban koyunu ve 10 adet de evcil Akkaraman koyunu’nun mandibula kemikleri kullanıldı. Bu çalışmada her iki türe ait mandibula kemiği oldukça benzer gözüküyordu. Ancak geometrik morfometrik analizde, her iki tür arasındaki morfolojik farklılıklar açıkça belirlendi. Her iki türün lateral yönlü mandibula’ları üzerinde karşılıklı 10’ar adet homolog landmark kullanıldı. Relative warp analizinde; RW1 total varyansın %56.46’sını ve RW2 total varyansın %11.40’ını açıkladı. Anadolu yaban koyunları ve Akkaraman koyunlarının mandibula kemiklerinde kullanılan tüm homolog landmarklar (P2 dişin anterio-ventral köşe noktası hariç) arasında belirgin farklılıklar tespit edildi. En belirgin olarak da öncelikle; M3 (molar III. diş)’ün posterio-ventral köşesi, incisura vasorum facialium ve dorsal ile ventral masseterik çizgilerinin anterior yönlü birleşme düzeylerindeki homolog ladmarklarda gözlendi.

Anahtar kelimeler: Akkaraman,anatomi,karşılaştırmalar,alt çene kemiği,morfometri,koyun