YEZİDİLİĞİN OLUŞUM SÜRECİNDE TASAVVUFUN ETKİSİ

Özet

Bu çalışmada, bâtıni bir mezhep olan Yezidilik inancı içerisindeki Tasavvufî etkiler genel hatlarıyla ele alınmaya gayret gösterilmiştir. Yezidilik gibi kendini ayrı bir din olarak kabul eden ve birçok inanıştan ögeler taşıyan bir oluşumun kökenine inmek oldukça önemlidir. Zira sözlü kültür ile beslenen bir inanışın temellerinin oldukça girift bir yapıya sahip olması doğal bir durumu yansıtmaktadır. Nitekim bu konuda pek çok farklı görüş mevcuttur. O halde bu denli senkretik bir yapıya sahip olan Yezidiliğin oluşum aşamalarının kronolojik olarak ele alınması ve kökenlerinin tespiti, İslam Mezhepleri Tarihi bilimi çalışmaları açısından önem arz etmektedir. Makale bir giriş ve iki başlık altında ele alınmış olup giriş kısmında Yezidiliğin teşekkül süreci genel hatlarıyla açıklanmıştır. İkinci kısımda, Yezidilik içerisinde şekilsel olarak etkileri görülen mutasavvıf şahsiyetler üzerinde durulmuş olup son kısımda Tasavvufun Yezidilik üzerindeki düşünsel etkileri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu şekilde Yezidilik üzerinde büyük bir etkiye sahip olan Tasavvufun kültürel ve düşünsel anlamda izleri tespit edilmeye gayret edilmiştir.

Abstract

In this study, efforts have been made to deal with the mystical influences in Yezidik belief, which is a batini sect. It is very important to go down to the origin of a formation that accepts itself as a distinct religion and carries many beliefs such as Yezidism. It is a natural situation that the foundations of a belief fed with oral culture have a very complex structure. As a matter of fact, there are many different views on this issue. It is important in terms of studying the chronological processes of the formation of Yezidili, which has such a syncretic structure, and the determination of its origins, studies of the history of Islamic sects. The article consist of an introduction and two chapters, and the introduction process of Yezidism is explained in general terms. In the second part, the sufistic personalities seen in Yezidism are examined, and in the last part, the mental effects on Yezidism of Sufism are tried to be revealed. In this way, Sufism, which has a great influence on Yezidism has been strived to identify traces of cultural and intellectual meaning.