Dergiler / Şarkiyat / 2018 / Cilt: 10 - Sayı: 4
DİYARBAKIR’DA SELSEBİLLİ HAVUZ ÖRNEĞİ: Gazi Köşkü Selsebilli Havuzu
- Dergi
- Şarkiyat
- Sayfa
- 1626–1652
- DOI
- —
Özet
Diyarbakır şehri, tarihin her döneminde önemini korumuş ve bu önemini geleceğe taşımış çok önemli bir merkez konumundadır. Diyarbakır’ın kültür zenginlikleri pek çok çalışmaya ilham olmuş ve şehrin sivil mimarisi hakkında çok değerli çalışmalar yapılmıştır. Çalışmamızda Diyarbakır’ın, yazlık köşk mimarisinde tasarım öğesi olarak kullanan selsebil öğesi incelenip değerlendirilecektir. Selsebil öğesi denilince akla ilk gelen Gazi Köşkü Selsebili çalışmamız için en güzel örnektir. Çalışma dört temel konu başlığı doğrultusunda yapılmıştır. İlk olarak Selsebil kavramı ve gelişimi incelenmiştir. İkinci olarak Diyarbakır sivil mimarisinde tasarım öğesi olarak kullanılan selsebilli havuzlara detaylı olarak yer verilmiştir. Diyarbakır sivil mimarisinde tasarım öğesi olarak kullanılan selsebilli havuzların kullanım alanları saray, köşk ve ev mimarisinde detayıyla yer verilmiştir. Son olarak Diyarbakır sivil mimarisinde tasarım öğesi olarak kullanılan selsebilli havuzlar tarafımızca tipolojilerine ayırılmıştır. Çalışma neticesinde Diyarbakır yazlık köşk mimarisindeki su öğelerinin tespiti yapılarak, sanat tarihi bilim disiplini içerisinde selsebilli havuzlar, detaylı olarak hem malzeme, hem teknik hem de süsleme açısından incelenmiştir. Bu amaçla yola çıkılan çalışmamızda Diyarbakır’ın, sivil mimarisinde tasarım görevi bulunan selsebilli havuzlar bir bütün halinde değerlendirerek, Anadolu su mimarisi içerisinde kendine özgü yerinin ortaya konması hedeflenmektedir. Yaptığımız bu çalışmanın Diyarbakır’ın kültür birikimine katkı sağlaması en büyük temennimizdir.
Abstract
The city of Diyarbakır has maintained its importance throughout the history and brought it to future, and also has a pivotal and central location. Many research have been inspired by the cultural richness of Diyarbakır and there are significant studies on the civil architecture of the city. The research seeks to evaluate the element of ornamental cascade fountain (selsebil), which is used as a design object in summerhouse architecture in Diyarbakır. The ornamental cascade fountain at Veterans Pavilion is the best example to analyze the element of ornamental cascade fountains. The research involves four main subjects. First of all, the research analyzes the concept and development of ornamental cascade fountains. Secondly, Ornamental Cascade Fountain Pools, which are used as an Element of Design In Civil Architecture in Diyarbakır, have been addressed in detail. The areas of use for the Ornamental Cascade Fountain Pools, which are used as an Element of Design in Civil Architecture in Diyarbakır, have been covered in detail in palace, pavilion and home architecture. Finally, we have divided the Ornamental Cascade Fountain Pools, which are used as an Element of Design In Civil Architecture in Diyarbakır by their typologies. In conclusion, the research has identified the water elements in the summerhouse architecture in Diyarbakır and analyzed the ornamental cascade fountain pools in detail in material, technical and decoration aspects within the framework of history of art.Accordingly, we have evaluated the ornamental cascade fountains, which serve as a design element for civil architecture in Diyarbakır, as a whole and sought to reveal its specific place in the Anatolian water architecture. We hope that this research will contribute to the cultural richness of Diyarbakır.