Dergiler / Kafkas Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi / 2018 / Cilt: 24 - Sayı: 2

Physical, Haematological and Biochemical Responses of Arabian Horses to Jereed (Javelin Swarm) Competition [1]

Cirit Müsabakalarının Arap Atlarında Oluşturduğu Fiziksel, Hematolojik ve Biyokimyasal Değişiklikler

Sayfa
219–226
DOI
—

Özet

Bu çalışmanın amacı cirit müsabakalarının atlarda oluşturduğu fiziksel, hematolojik ve biyokimyasal değişiklikleri incelemektir. Cirit, Türklerin oynadığı geleneksel bir atlı spor müsabakasıdır. Bu çalışmada, yaşları 4-14 arasında değişen, 14 adet Arap aygırı kullanıldı. İstirahat halinde (T0), müsabakanın hemen ilk (T1) ve ikinci devrelerinin sonunda (T2) ve müsabaka tamamlandıktan 30 dak. (T3) ve 60 dak. (T4) sonra atların kalp atım ve soluk sayıları, kapillar dolum zamanı, mukoz membran rengi, deri elastikiyeti ölçüldü ve intravenöz yolla kan örnekleri toplandı. Kan örneklerinden tam kan sayımı ve biyokimyasal olarak laktat, glikoz, üre, total protein, albumin, globulin, kalsiyum, magnezyum fosfor, klor, sodium, potasyum, kreatin kinaz, laktat dehidrogenaz, aspartat aminotransferaz, alkalin fosfataz analizleri yapıldı. 5 farklı zamanda tekrarlanan ölçümleri değerlendirmek için Linear Karışık etki modeli ve post-hoc test olarakta LSD kullanıldı. Atlı cirit müsabakası atların kalp atım ve soluk sayılarında (P<0.001), kapillar dolum zamanında (P<0.001), mukoz membran rengi (P<0.001), dehidrasyon (P<0.001), eritrosit sayısı (P<0.001), hemoglobin (P<0.001), hematokrit (P<0.001), toplam lökosit sayısı (P<0.001), nötrofil (P<0.001) ve bazofil (P<0.05) sayılarında artışa sebep olmuştur. Ayrıca, atların laktat (P<0.01), glikoz (P<0.001), üre (P<0.001), total protein (P<0.001), albumin (P<0.001), globulin (P<0.001), sodium (P<0.001), potasyum (P<0.001), kreatin kinaz (P<0.05), laktat dehidrogenaz (P<0.001), aspartate aminotransferaz (P<0.001), alkalin fosfataz (P<0.001) değerlerinde artış olmuştur. Kalsiyum (P<0.01), magnezyum (P<0.01), fosfor (P<0.05), klor (P<0.001) değerlerinde ise azalma oluşmuştur. Ölçülen parametrelerin büyük bir kısmı müsabaka bittikten 30 veya 60 dak. sonra başlangıç değerlerine geri dönemese de (P<0.05) referans aralığına çok yakın değerlere ulaştığı tespit edilmiştir

Abstract

The aim of this study is to evaluate physical, haematological and biochemical changes in horses after acute exercise in a jereed game. Jereed is a traditional Turkish equestrian team sport. A total of 14 horses were included in this study. All horses were Arabian stallions aged between 4-14 years old. Respiration rate, heart rate, capillary refill time, mucous membrane and skin turgor (as an indicator for dehydration) were measured and blood samples were collected before the exercise (T0), immediately after first period (T1) and second period (T2), after 30 min (T3) and 60 min of recovery time (T4). Blood samples were analyzed for total cell counts and for determination of lactate, glucose, urea, total protein, albumin, globulin, calcium, magnesium, phosphorous, chloride, sodium, potassium, creatinine kinase, lactate dehydrogenase, aspartate aminotransferase and alkaline phospahatase. All parameters were analyzed using Linear Mixed effect model to evaluate changes of repeated measurements at 5 different time points and LSD was used as post-hoc test. Exercise caused significant increases in heart rate (P<0.001), respiratory rate (P<0.001), capillary refill time (P<0.001), mucous membrane colour (P<0.001), dehydration (P<0.001), red blood cells (P<0.001), hemoglobin (P<0.001), hematocrit (P<0.001), red cell dispersion width (P<0.001), total white blood cells (P<0.001), neutrophils (P<0.001), and basophils (P<0.05). It also caused significant increases in lactate (P<0.01), glucose (P<0.001), urea (P<0.001), total protein (P<0.001), albumin (P<0.001), globulin (P<0.001), sodium (P<0.001), potassium (P<0.001), creatinine kinase (P<0.05), lactate dehydrogenase (P<0.001), aspartate aminotransferase (P<0.001) and alkaline phosphatase (P<0.001) but a decrease in calcium (P<0.01), magnesium (P<0.01), phosphorous (P<0.05), and chloride (P<0.001). Although majority did not return to the baseline 30 or 60 minutes after competition (P<0.05) most were within or near to the reference range values