REHĠN KONUSU TAġINMAZIN DEĞER KAYBINA UĞRAMASI KARġISINDA REHĠNLĠ ALACAKLININ HAKLARI

Özet

TaĢınmaz üzerinde rehin hakkına sahip olan alacaklının asıl yetkisi, alacağını elde edemediği takdirde, taĢınmazı paraya çevirmek ve elde edilen meblağdan alacağını öncelikle almaktır. Bununla birlikte kanun koyucu, rehin konusu taĢınmazın rehnin kurulmasından sonra değer kaybına uğraması nedeniyle hakkı tehlikeye düĢecek olan rehinli alacaklıya MK m. 865-867 hükümleri vasıtasıyla bir takım ek yetkiler de vermiĢtir. Rehin konusu taĢınmazdaki değer kaybına taĢınmaz malikinin kusurlu hareketlerinin yol açıp açmamasına göre değiĢiklik arz eden bu yetkiler, kimi zaman mahkemeden taĢınmaz malikinin belirli bir davranıĢta bulunmasının yasaklanmasını isteme, kimi zaman gerekli önlemleri kendiliğinden alma, kimi zamansa borçludan alacağı için baĢka güvence göstermesini, rehinli taĢınmazın eski hâle getirilmesini ya da kısmî ödeme yapmasını isteme Ģeklinde karĢımıza çıkmaktadır. Bu çalıĢma ile, rehin konusu taĢınmazın değerinin düĢmesi karĢısında menfaati zedelenebilecek olan rehinli alacaklının sahip olduğu hakların neler olduğu, bunların kapsamı ile hangi durum ve koĢullarda kullanılabilecekleri konularına açıklık getirilmesi amaçlanmıĢtır.

Abstract

In the event of default on the part of the debtor, the creditor has the right to payment out of the proceeds of the sale of the property. This constitutes the main authority of the creditor. However, through Turkish Civil Code art. 865-867, the legislator has also granted some additional powers to the creditor, whose right would be compromised due to the loss of value of the mortgaged property after the establishment of mortgage. In this context, the creditor may request from the court to prohibit any further detrimental action; he may be authorized by the court to take appropriate measures and may do so even without authorization if there is risk in delay; he has the right to request that the debtor secure his or her debts or restore the property to its previous state or he may request redemption of such portion of the debt as is appropriate to compensate for the reduced degree of security. In this study, it is aimed to clarify the rights of the creditor, the scope of his rights and in which situations and conditions they can be used, in the event of a reduction in value of the mortgaged property.