İmalat sanayinin gelişimi ve dışa açıklık üzerine bir uygulama: 1996- 2011 Türkiye örneği

An application on the development of the manufacturing industry and openness: 1996-2011 case of Turkey

Özet

Türkiye 1980 yılında aldığı 24 Ocak kararları ile dışa yönelik ve ihracata dayalı sanayileşme stratejisini tercih etmiştir. Hükümetin 1980 sonrası politika anlayışı tüm sektörlere aynı anda yatırım yapmak değil ekonominin motoru olan, ekonomiyi sürükleyecek sektörleri belirlemek ve onlara öncelik vermektir. İmalat sanayi ve alt sektörleri, hala sanayileşmesini tamamlayamamış ve gelişen bir ülke olan Türkiye için büyük önem taşımaktadır. Çünkü imalat sanayi ülke zenginliğinin önemli bir kısmının üretildiği hızlı verimlilik artışlarının kaynağını oluşturmaktadır. Üretim ve iş gücü piyasalarında yapısal değişimlerin yaşandığı ekonominin en dinamik sektörlerinden biridir. İmalat sanayi tüm dünyada geniş bir coğrafyaya yayılmıştır. Gerek milli gelir içindeki payı gerekse ticaret hacmi açısından ekonominin en büyük sektörlerinden olan imalat sanayinin gelişimi ile dışa açıklık arasında aynı yönde bir ilişki mevcuttur ve imalat sanayi alt sektörlerinin gelişimi de büyük önem arz etmektedir. Bu ve benzeri sebeplerle çalışmada, Türkiye’de 1980 sonrası imalat sanayinin gelişimi ve dışa açıklık incelenerek, 1996-2011 yıllarını kapsayan ekonometrik bir uygulama ile Türkiye değerlendirmesi yapılmıştır. İmalat sanayi gelişimi üzerinde özellikle 2003 yılı sonrası etkiyi belirleyen dışa açıklık değil iç taleptir. Türk imalat sanayi ihracatı mutlak olarak artıyor olmasına rağmen bu artış OECD ülkelerinin ihracat artışından nispi olarak daha azdır. Bu nedenle dışa yönelik mal talebinin artışı imalat sanayi üretim endeksi üzerinde azaltıcı bir etkiye neden olmuştur.

Abstract

Turkey preferred and conduct export-led growth strategy after 1980 with 24 Ja- nuary Program. The concept of government policies are to make an investment on key sectors which are the gripping sectors of economy. Manufacturing in- dustry is an important sector for economies which are still not to complete their industrialization. Because this sector guarantee the wealth of a country. The reason of the high speed efficiency it is still the most dynamic sector in an economy. Also manufacturing industry has a geographical importance on the earth. It has an important share in gross domestic product and trade volume. The relationship between openness and development of manufacturing industry is positive and also the evolution of manufacturing subsectors have a great effect on the Turkish Economy. For this reason, this study examines the development of manufactu- ring industry and openness after 1980 for the period between 1996-2011 with an econometrical method. Especially after break year 2003, determining factor was domestic demand instead of openness. Therefore the effect is negative on ma- nufacturing production index.