DERİ ARITMA ÇAMURU KOMPOSTU İLAVESİYE GERÇEKLEŞTİRİLEN ÇİM YETİŞTİRİCİLİĞİNDE Cr, Cu, Zn VE Ni METALLERİNİN KİMYASAL DAĞILIMI VE BİTKİYE TRANSFERİ

Özet

Öz Araştırma kapsamında, farklı oranlarda deri arıtma çamuru kompostu ilave edilen funda toprağında çim yetiştirilmiş ve 45 günlük deney periyodu sonunda Cr, Cu, Zn ve Ni metallerinin bitkiye transfer katsayıları belirlenmiştir. Çalışmanın temel amacı sözkonusu metallerin toprak-kompost karışımında bağlı bulundukları kimyasal bağlanma formlarının dağılımını tespit ederek, bu dağılımın metalin bitkiye transferindeki etkisini irdelemektir. Deney sonuçlarına göre, toprağa kütlece %5ve %10 oranında kompost ilavesinin bitki gelişimini %29-32 oranında arttırdığı görülmüştür. Ağır metallerin bitkiye transfer katsayıları büyükten küçüğe Zn>Cu>Ni>Cr olarak bulunmuştur. Ağır metallerin topraktaki kimyasal bağlanma formlarının bitkiye transferlerinde doğrudan etkisi olduğu anlaşılmıştır. Karışımlarda, toplam konsantrasyonu yüksek olan Cr büyük oranda (%47.24-76.09) hareketsiz (immobil) haldeki kalıntı fraksiyonda bulunmaktadır. Bu durum, krom için tespit edilen düşük transfer katsayılarını açıklamaktadır. Zn ise deneme topraklarında yüksek oranda kararsız fraksiyonlarda bulunmakta ve toprak-bitki etkileşiminde mobil davranarak çim bitkisine kolaylıkla transfer olmaktadır. Cu ve Ni yüksek oranda organik fraksiyona bağlı olup, transfer katsayıları deneme sırasında mineralize olan organik madde ile orantılıdır.