Vista Bella Elma Çeşidinde Farklı Tozlayıcı Çeşitlerin Meyve Tutumu ve Bazı Meyve Kalite Özellikleri Üzerine Etkisi

Effects of Different Pollinator Cultivars on Fruit Set and Different Fruit Quality Characteristics on Vista Bella Apple Cultivar

Özet

2018 ve 2019 yıllarında yürütülen bu çalışmada, yazlık grupta yer alan ‘Vista Bella’ çeşidine yine yazlık grupta yer alan ‘Summer Red’, ‘Williams Pride’ ve ‘Jersey Mac’ çeşitlerinin tozlayıcı olarak kullanılabilme potansiyelleri tespit edilmiştir. Sonuçlar doğrultusunda, ‘Vista Bella’ çeşidinin kendilenmesi neticesinde, meyve tutumunun %10,68 düzeyinde kaldığı ve kısmen kendine uyuşmaz olduğu görülmüştür. Çeşitlerin, çiçek tozu canlılığı ve çimlenme oranları sırası ile %74,33 - %67,00 ve %44,33 - 45,67 aralıklarında bulunurken, tam çiçeklenme tarihlerinin örtüştüğü görülmüştür. Ayrıca, yüksek meyve tutum oranı (%26,12 - 33,62) neticesinde, çeşitler arasında, gametofitik olarak uyuşmazlık olmadığı kanaatine varılmıştır. Ancak, elde edilen meyvelerde, çekirdek sayılarının kritik düzeyde olması sebebi ile minimum iki farklı çeşidin tozlayıcı olarak kullanılması gerektiği ortaya çıkmış olup, ‘Summer Red’ ve ‘Jersey Mac’ çeşitlerinin, ‘Vista Bella’ çeşidine tozlayıcı olarak kullanılması durumunda, fitokimyasal özellikleri nispeten iyileştirdiği tespit edilmiştir. Korelasyon analizleri sonucunda, meyve tutum miktarında meydana gelen artışın fitokimyasal birikimi azalttığı, buna karşın asitliğin artması ile birikimin teşvik edildiği bulunmuştur. Ayrıca antioksidan aktivitenin, toplam fenol (r= 0,57***) ve C vitamin (r= 0,31*) ile pozitif ilişki içerisinde olduğu tespit edilmiştir.

Abstract

This study was carried out in 2018 and 2019 in order to determine the potential of using "Summer Red", "Williams Pride" and "Jersey Mac" varieties as a pollinator for "Vista Bella". As a result of self pollination in 'Vista Bella', fruit set was remained at 10.68%. In line with this result, ‘Vista Bella’ variety was found to be partially incompatible with itself. Pollen viability and germination rates of cultivars ranged between 67.00 - 74.33% and 44.33 - 45.67% respectively. Full blooming dates of cultivars were overlapped and there was no gametophytic incompatibility between cultivars thanks to high fruit set rate (26.12 - 33.62%). However, it has been revealed that minimum two different varieties should be used as pollinators due to the critical number of seeds in the obtained fruit. 'Summer Red' and 'Jersey Mac' varieties are relatively improved phytochemical properties when used as pollinator for 'Vista Bella'. As a result of the correlation analysis, it was found that increase of fruit set caused a decrease in phytochemical accumulation, while accumulation was triggered by acidity increase. In addition, antioxidant activity was found to be in positive relationship with total phenol (r = 0.57 ***) and vitamin C (r = 0.31 *)