Dergiler / Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi / 2017 / Cilt: 27 - Sayı: 3
Formaldehitin Subletal Konsantrasyonlarının Sazan (Cyprinus carpio L., 1758) Balığı Üzerindeki Toksik Etkileri
- Sayfa
- 406–415
- DOI
- —
Özet
Formaldehit (FA) toksik kapasitesinden dolayı akuakültür ve süs balığı yetiştiriciliğinde antiparazitik bir ajan ve genel bir dezenfektan olarak yaygın olarak kullanılır. Bu çalışma, çok farklı kullanım alanlarına sahip olan FA’nın sazan balığı üzerindeki kronik toksik etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Ortalama ağırlıkları 9.8 g ve ortalama boyları 7.3 cm olan sazan (Cyprinus carpio) balığı, yarı statik test yöntemi kullanılarak, FA’ya kronik olarak maruz bırakılmıştır. Subletal konsantrasyonlar 0, 20, 30, 40 mg/L olarak uygulanmıştır. Biyodeney 23 °C’de, 60 gün devam ettirilmiştir. Analiz ve değerlendirmeler için 15, 30 ve 60 günde balık örneklemesi yapılmıştır. Disekte edilen balıklardan alınan karaciğer ve solungaç dokusunda histolojik incelemeler yapılmıştır. Redükte glutatyon (GSH) içeriği, glutatyon S-transferaz (GST), süperoksit dismutaz (SOD), katalaz (CAT) aktivitesi karaciğer ve solungaç dokusunda belirlenmiştir. Dokulardaki morfolojik değişiklikler, solungaç primer lamellerinde yüzey epitel hücrelerinde çoğalma, sekonder lamellada epitel tabakada ayrılma, karaciğerde vakuolizasyon olarak tespit edilmiştir. GST’nin karaciğerde 40 mg/L’de 15 günde önemli olarak genelde azaldığı; SOD’un karaciğerde 20, 30 mg/L’de 15 günde önemli olarak azaldığı; CAT’ın karaciğer ve solungaçta 30 mg/L’de 15, 60 günde önemli olarak değiştiği görülmüştür. Bu çalışmayla FA’nın sazan balığında incelenen kriterler için hafif toksik etkiye sahip olduğu düşünülebilir. FA akuakültürde çok yaygın kullanıldığından, kontrolsüz ve gereksiz kullanımından kaçınılması oluşabilecek olumsuz biyolojik etkilerini azaltacaktır.
Abstract
Formaldehyde (FA) is widely used as an antiparasitic agent and a general disinfectant in aquaculture and ornamental fish farming. This study was conducted to determine the chronic toxic effects of FA on carp. Cyprinus carpio fish with an average weight of 9.8±3.1 g and an average length of 7.3±0.7 cm was chronically exposed to FA using a semi-static test method. Sublethal concentrations were applied at 0, 20, 30, 40 mgL-1. The bioassay was continued at 23°C for 60 days. Fish samples were taken at 15, 30 and 60 days for analysis and evaluation. The fish were dissected and the liver and gills tissue were removed. Histological examinations were performed on the liver and gills tissue from fish. Glutathione (GSH) content, glutathione-S-transferase (GST), superoxide dismutase (SOD), catalase (CAT) activity were also determined in the removed tissues. Morphological changes in the tissues were determined as proliferation in surface epithelial cells in the gill primer lamella, cleavage in the epithelial layer in the lamella of the seconder, and vacuolization in the liver. GST is significantly reduced in the liver at 40 mgL-1 at 15 days; SOD significantly decreased in the liver at 20, 30 mgL-1 in 15 days; CAT was significantly altered in the liver and gill at 30 mgL-1 in 15, and 60 days. With this study, it can be considered that FA has a slight toxic effect for the criteria examined in carp. Because FA is widely used in aquaculture, avoiding uncontrolled and unnecessary use will reduce the adverse biological effects that may occur.