Dergiler / Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi / 2019 / Cilt: 29 - Sayı: 3

Bazı Amerikan Asma Anaçlarının Kurağa Dayanımının In Vitro’da Polietilen Glikol Kullanılarak Belirlenmesi

Determination of Drought Resistance of Some American Vine Rootstocks Using Polyethylene Glycol in In Vitro

Sayfa
466–475
DOI
—

Özet

Çalışmada, Kober 5 BB (kuraklığa hassas), 110 R (kuraklığa dayanıklı) ve 1103 P (kuraklığa orta dayanıklı) anaçları kullanılarak, kuraklığa dayanımın in vitro da erken belirlenmesi için uygun Polietilen Glikol (PEG) dozunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak yaz sürgünlerinden alınan odunlaşmamış boğumlar in vitro koşullarda 1 mg/L BA içeren Murashige ve Skoog (MS) ortamında kültüre alınmıştır. Bu boğumlardan elde edilen sürgünler kuraklık stresi oluşturmak için %0.0, %2.5, %5.0, %7.5 ve %10.0 oranında PEG ilave edilmiş 1 mg/L IBA içeren MS ortamına aktarılmıştır. Altı haftalık kültür sonunda bu sürgünlerde zarar derecesi, bitki boyu, boğum sayısı, ortalama kök uzunluğu ve kök sayısı, bitki yaş ve kuru ağırlığı, kök yaş ve kuru ağırlığı, klorofil miktarı ve bitki besin elementi içerikleri incelenmiştir. Sonuçta, PEG' in artan dozları ile zarar derecesinin arttığı, büyüme ve gelişmenin gerilediği, bitki yaş ve kuru ağırlığı ile kök yaş ve kuru ağırlığının azaldığı belirlenmiştir. Bitki boyu, kontrol uygulamasında 6.5 cm iken %7.5 ve %10 PEG’ de 1.7 cm ölçülmüştür. Kontrol bitkilerinin bitki yaş ve kuru ağırlığı (sırasıyla, 0.257 ve 0.042 g) ile kök yaş ve kuru ağırlığı (sırasıyla, 0.218 ve 0.023 g) PEG uygulamalarından daha yüksek çıkmıştır. SPAD okumalarında da değerlerin artan PEG dozları ile ters orantılı olarak azaldığı görülmüştür. Bitki element içerikleri dikkate alındığında, farklı PEG uygulamalarında, P, K ve Ca ile Mn ve Cu element değerlerinin kontrol bitkilerine göre daha düşük olduğu saptanmıştır. Çalışma sonucunda, asma anaçlarında kurağa dayanımın in vitro koşullarda erken belirlenmesi amacıyla PEG’in özellikle %2.5 ve %5.0 dozları ile, sürgün ve kök özelliklerinin kullanılabileceği kanaatine varılmıştır.

Abstract

In the study, it was aimed to determine the appropriate dose of Polyethylene Glycol (PEG) for early determination of drought resistance in vitro by using Kober 5 BB (drought sensitive), 110 R (drought resistant) and 1103 P (drought moderately resistant) rootstocks. For this purpose, immature nodes from summer shoots were cultured in vitro in Murashige and Skoog (MS) medium containing 1 mg L-1 BA. The shoots obtained from these nodes were transferred to MS medium containing 1 mg/L IBA with the addition of 0.0%, 2.5%, 5.0%, 7.5% and 10.0% PEG in order to create drought stress in vitro. After six weeks of culture, the level of damage on shoots, plant height, number of nodes, average length and number of roots, plant wet and dry weight, root wet and dry weight, chlorophyll and plant nutrient contents were examined. As a result, With increasing doses of PEG, it was determined that the degree of damage increased, growth and development decreased, plant fresh and dry weight and root fresh and dry weight decreased. Plant height was measured as 6.5 cm in the control application while it was measured 1.7 cm in 7.5% and 10% PEG. Plant wet and dry weight (0.257 and 0.042 g, respectively) and root wet and dry weights (0.218 and 0.023 g, respectively) of control plants were higher than PEG treatments. SPAD readings were also found to decrease inversely with increasing PEG doses. Considering the plant element contents, P, K, Ca and Mn and Cu element values were found to be lower in different PEG applications than control plants. In conclusion, it was concluded that 2.5% and 5.0% doses of PEG with shoot and root parameters could be used in vine rootstocks in order to determine drought resistance early in in vitro conditions.

Anahtar kelimeler: Asma, Doku kültürü, Kuraklık stresi, Makro ve mikro elementler, PEG