Türk Anayasalarında Yerel Yönetimler

Özet

Yerel yönetimler, her ülkenin siyasal, ekonomik, kültürel, toplumsal ve idari yapısına göre farklılık gösteren ve bu farklılık temeline göre anayasalarda temel ilkeleri, ortaya konan kurumlardır. Türkiye’de çok uzun bir geçmişe sahip yerel yönetim geleneği bulunmamaktadır. Bir yerel yönetim birimi olarak ilk defa be-lediyeler Tanzimat’la birlikte ortaya çıkmıştır. Yerel yönetimlerin ilk Anayasal çerçevesi ise 1876 Anayasası ile çizilmiştir. Anayasalarımızda yer alan yerel yönetimlerle ilgili ilkelerin analiz edilip ortaya konulması, Türkiye’de yerel yö-netimlerin nasıl bir hukuksal temele dayandığını ortaya koymada önemlidir. Bu çalışmada 1876, 1921, 1924, 1961 ve 1982 Anayasalarının getirmiş olduğu ye-rel yönetim anlayışları, Anayasalarda yerel yönetimlerin düzenlenişi, yerel yö-netim organlarının oluşumu, yerel yönetimlerin tüzel kişiliği, anayasaların ye-rinden yönetim ve özerklik anlayışları ve vesayet denetimi açısından ele alına-caktır.

Abstract

Local governments vary with political, economical, cultural, social and administrative structure of countries and based on these differences, their basic principles are put forward in the constitutions. In Turkey, the local government tradition does not have a long history. As a local government unit, municipalities founded with Tanzimat Edict. 1876 Constitution was the first constitutional framework for local governments. In understanding the legal basis of local governments in Turkey, it is important to analyze the principles of local governments defined in constitutions. This study undertakes the way in which the constitutions of 1876, 1921, 1924, 1961, 1982 deals with local governments in terms of institutional structure of local governments, their status as legal entities, and with respect to administrative tutelage and autonomy, and decentralization conceptions of constitutions.