Hemşirelerin Etik Karar Verme Düzeyi İle Profesyonel Benlik Kavramları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Examination of the Relationship between Ethical Decision Making Levels and Professional Self-Concepts of Nurses’

Özet

Amaç: Araştırma çalışan hemşirelerin etik karar verebilme düzeyleri ile profesyonel benlik kavramları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişkisel olarak yapılan araştırmanın örneklemini bir üniversite hastanesinde çalışan 358 hemşire oluşturmuştur. Veriler, Sosyodemografik Bilgi Formu, Hemşirelerde Profesyonel Benlik Kavramı Ölçeği ve “Hemşirelik Etik İkilem Testi ile toplanmıştır. Bulgular: Hemşirelerin profesyonel benlik kavramı ölçeği genel puan ortalaması 111.22±12.58, mesleki memnuniyet alt grup puan ortalaması 13.17±3.37, mesleki yetkinlik alt grup puan ortalaması 22.64±3.13, mesleki tutum ve beceri alt grup puan ortalaması 75.31±8.46 olarak saptanmıştır. Ayrıca, hemşirelerin etik ikilem testi ilkesel düşünme puan ortalaması 49.44±6.28, pratik düşünme puan ortalaması 18.17±3.80 ve aşinalık puan ortalaması 15.05±4.14’dür. Hemşirelerin profesyonel benlikleri ile ilkesel düşünme düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı zayıf bir ilişki (r=0.19, p<0.01) saptanırken, aşinalık düzeyleri ile negatif yönde anlamlı zayıf bir ilişki (r=- 0.19, p<0.01) saptanmıştır. Sonuç ve Öneriler: Hemşireler karşılaşmış oldukları etik sorunlar karşısında çoğunlukla etik ilkeleri dikkate alarak düşünmekle birlikte, etik karar verirken çevresel faktörlerden de etkilenmektedirler. Hemşirelerin özellikle mesleki tutum ve beceri düzeyleri etik karar verme süreçleri ile ilişkilidir. Bu bağlamda hemşirelerin profesyonel benlik kavramlarının geliştirilmesinin etik karar verme sürecini olumlu etkileyeceği düşünülmektedir

Abstract

Objective: The study has been conducted to examine the relationship between ethical decision making levels and professional self-concepts of nurses’.Methods: Descriptive and relational study’s sample is consisted of 358 nurses working at a university hospital. Data were collected by Sociodemographic Information Form, Professional Self-Concept Scale in Nurses and "Nursing Dilemma Test ". Results: Professional Self-Concept Scale of nurses mean overall score 111.22±12.58, professional satisfaction subscale mean score 13.17±3.37, professional competence subscale mean scores 22.64±3.13 and professional attitude and skill subscale mean scores 75.31±8.46 was determined. Ethical Dilemma test’s principled thinking mean score of nurses 49.44±6.28, practical considerations 18.17±3.80 and familiarity mean score is 15.05±4.14. A positive significant weak relationship (r=0.19, p<0.01) was found between professional self concept and ethical thinking levels of nurses and a negative significant weak relationship between professional self concept and familiarity levels of nurses (r=- 0.19, p<0.01). Conclusion: Nurses mostly act according to ethical principles when they are faced with ethical issues and they are influenced by environmental factors while making an ethical decision. Professional attitude and skill levels of nurses are associated with their ethical decision making processes. In this context, developing professional self-concepts is thought to affect nurses’ ethical decision making processes positively