BERGAMA KAZASI’NIN DEMOGRAFİK ve İSKÂN YAPISI(1831-1908)

Özet

Osmanlı Devleti, XIX. yüzyılda orduya alınabilecek durumdaki erkek nüfusun yaşı ve sayısının tespiti ve Müslüman olmayanlara şahsi vergi uygulaması getirmek amacı ile 1830-1831 tarihinden itibaren nüfus sayımları yapmaya başlamıştır. Bu sayımlarda, yalnızca erkek nüfusun kaydedilmesinden dolayı nüfusun tamamının hesaplanması mümkün olamazken yalnızca çeşitli tahminler ileri sürülebilmektedir. 1831 yılında yapılan bu ilk nüfus sayımında, o dönemde Hüdavendigar Sancağı kazalarından olan Bergama nüfusuna da yer verilmiştir. Bu çalışmada, 1831 sayımı dışında Bergama Kazası'nın 1836/37, 1839, 1845 ve 1849 yıllarına ait nüfus defterleri ile yine nüfus hakkında dolaylı da olsa bilgi sunma açısından önemli bir yer teşkil eden 1840 yılı Bergama temettuat defterleri de kullanılarak kazanın nüfus ve iskân durumunun ortaya konması amaçlanmıştır. Daha sonraki yıllara ait nüfus bilgileri ise Aydın Vilayet Salnameleri vasıtası ile giderilmeye çalışılmıştır

Abstract

The Ottoman State, the census has begun to be carried out with the purpose of determining the age and number of the male population in the case where the army could be taken up in the century and bringing the personal taxation to the nonMuslims in the 19th century. In these censuses, it is not possible to calculate the entire population because only the male population was recorded, only various estimates can be suggested. This first population census, which was made in 1831, also included the population of Bergama that was one of the districts of Hüdavendigar sanjak at that time. İn this study, apart from the census 1831, it has been aimed to reveal the population and settlement status of the dictinct by using the population book records of Bergama in 1836/37, 1839, 1845 and 1849 and the 1840 Bergama temettuat (dividend) books which constitute an important place in terms of providing information about the population indirectly. The population information for the following years has been tried to be solved by means of Aydın Province Annuals.