Dergiler / DSİ Teknik Bülteni / 2017 / Sayı: 123

TOPUK EROZYONU VE KAZILARIN YAMAÇLARDA HEYELAN OLUŞUMUNA ETKİSİNİN ÖRNEKLERLE İNCELENMESİ

INVESTIGATION OF THE EFFECTS OF TOE EROSION AND EXCAVATION ON LANDSLIDE DEVELOPMENT IN SLOPES WITH CASE STUDIES

HALİL KUMSAR,Ömer AYDAN,İBRAHİM ÇOBANOĞLU,Sefer B. ÇELİK,Tamer KORALAY

Sayfa
27–36
DOI
—

Özet

Mühendislik proje uygulamalarında yapılan yamaç ve şev kazıları, yağışlı mevsimlerde akarsuyun akış hızındaki artışın etkisiyle yamaç topuklarında meydana gelen erozyonlar yamaca etkiyen tutucu kuvvetlerde azalmaya neden olur. Belirli bir aşamadan sonra itici kuvvetlerin tutucu kuvvetlere oranı (güvenlik katsayısı) 1 olduğunda yamaçta kayma başlar. Bu çalışmada, birinci yazar tarafından geliştirilen SLOPAC bilgisayar programı kullanılarak yukarıda değinilen etkiler altında çatlaklı kaya ve taneli zeminlerden oluşan yamaç ve şevlerin duraylılığı (stabilitesi) Denizli ilinde yer alan Gökpınar barajı sol sahil heyelanı ve Kınıklı Hamam Deresi heyelanı örnekleri ile incelenmiştir. Gökpınar barajı heyelanında baraj göl seviyesindeki yükselme sonucu baraj gölü içinde bir kaymanın meydana geldiği ve devamında aynı yamacın göl seviyesi dışında ikinci bir dairesel kaymanın geliştiği belirlenmiştir. Kınıklı Hamam deresi heyelanında ise kama türü ve dairesel kaymalar sonucunda heyelanın topuk kısmında akma türü kütle hareketinin meydana geldiği, bu heyelanın oluşmasında, taş ocağı işletmesinde yapılan patlatma, dik şev kazısı ve yeraltı suyunun etkili olduğu belirlenmiştir.

Abstract

Excavation at toe of cut and natural slopes in engineering projects, and toe erosion of slopes due to high velocity of water flow cause decrease in the resisting forces acting on a slope. Slope failure starts when the rate of resisting forces to disturbing forces (factor of safety) becomes one. In this study, stability assessment of slope failures within jointed and cracked rock mass and coarse and fine grained soils, that were located in Gökpınar dam left abutment area and Kınıklı Hamam stream in Denizli basin, were investigated by using SLOPAC computer program developed by the first author. It was assessed that, a slope failure took place inside the Gökpınar dam lake when water level of the lake increased, and then a second slope failure occurred in the same slope above the lake level. In Kınıklı Hamam stream landslide, wedge and circular type slope failures occurred and the sliding mass flowed at the toe of the slope due to high water content. The primary factors initiated the slope failure were determined as explosions in the rock quarry, steep angle slope excavation and groundwater flow within the slope.