Mahalle Bağlamında Genel Toplulukçu Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi, Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması

Özet

Bu yazıda özgün olarak Türkçede geliştirilen Mahalle bağlamında Genel Top-lulukçu Yeterlilik Ölçeğinin (TY-m Ölçeği) psikometrik özelliklerini içeren ge-çerlilik ve güvenilirlik analizlerinin sonuçları sunulmuştur. Toplulukçu yeterlilik (Bandura, 1997), “belirlenen bir hedefi gerçekleştirmek için gereken eylemliliği örgütleyip yürütmede bir grubun kendi kaynaklarına olan ortaklaşmış inancı” olarak tanımlanmıştır. Toplumsal hareketlerde bir topluluğun yeterlilik inancı ne kadar yüksekse hedefe ulaşma olasılığı o kadar yüksektir. Yirmi altı madde içeren ölçek iki ayrı örneklemde uygulanmıştır: ilk uygulama uygun-kolayda yöntemiyle ulaşılabilen 405 kişiyle ve ikinci uygulama Ankara Çankaya Belediyesi sınırları içinde birbirine komşu dört mahalleden adresleri sistematik seçkisiz örnekle-me yöntemi ile belirlenen 394 kişiyle yapılmıştır. TY-m Ölçeğinin iç tutarlılığı (iki uygulamadaki Cronbach alfa katsayıları 0,95 ve 0,97) ve test-tekrar-test uy-gulamasında güvenilirlik katsayısı (r= 0,65) olarak belirlenmiştir. Yapı geçerliliği çalışmasında Dayanışma ve Sürdürme-Yılmama olarak adlandırılan iki faktörlü yapının toplam varyansın yüzde 66,4’ünü açıkladığı görülmüştür. TY-m toplu-lukların davranışlarının motivasyonel boyutunun değerlendirilmesinde 18 yaş ve üstünde kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçektir. Geliştirilen toplulukçu yeterlilik ölçeği mahalle için olsa da, iş yerleri, sendikalar, meslek örgütleri ve sosyal ilişki ağlarını içeren başka kuruluşlara, köyler, aktivist gruplar ve internet üzerinden kurulan sosyal ağlar gibi tanımlı topluluklara uyarlanabileceği öngö-rülmüştür.