Çocuk Hastalarda Uygunsuz Antibiyotik Kullanımının Değerlendirilmesi: Nokta Prevalans Çalışması

Evaluation of Inappropriate Antibiotic Use in Pediatric Patients: Point-prevalence Study

Özet

Giriş: Uygunsuz antibiyotik kullanımı ilaç yan etkisi, ilaç direnci ve maliyet sorunlarına yol açmaktadır. Bu çalışmada antibiyotik kullanım oranları, nedenleri, antibiyotiklerin uygun kullanılıp kullanılmadığının analizinin yapılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışma günü Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yatmakta olan çocuk hastalar antibiyotik kullanımı yönünden nokta prevalans yöntemi kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: Çalışma günü yatan 134 çocuk hastanın %79’unun en az bir antibiyotik aldığı görülmüştür. Antibiyotik kullanma sebepleri arasında akciğer enfeksiyonu ilk sırayı almıştır (n= 58, %43). En sık kullanılan antibiyotik %29.9 ile ampisilin-sulbaktam, ikinci sıklıkta ise %24.6 ile klaritromisin tespit edilmiştir. Uygunsuz kullanım oranı %39 olarak bulunmuştur. Tüm uygunsuz antibiyotik kullanan hastalar değerlendirildiğinde en sık uygunsuzluk nedeni gereksiz çoğul antibiyotik kullanımı olmuştur (%63.25, n= 27). Bunu sırasıyla antibiyotik gereksinimi olmadan antibiyotik kullanımı (%16, n= 7), gereğinden geniş spektrumlu kullanım (%14, n= 6), gereğinden dar spektrumlu kullanım (%4.5, n= 2) ve yanlış doz kullanımı (%2, n= 1) izlemiştir. Uygunsuz antibiyotik kullanan hastaların tamamına tedavi ampirik olarak başlanmıştır. Sonuç: Belli aralıklarla nokta prevalans çalışmasının yapılması antibiyotik kullanımı ile ilgili olası sorunları göstermesi açısından önemlidir.

Abstract

Objective: Inappropriate antibiotic use leads to drug side effects, drug resistance and cost problems. This study aimed to analyze the rates and the reasons of antibiotic use and suitability of antibiotics. Material and Methods: On the study day, pediatric patients hospitalized in Erzurum Regional Training and Research Hospital were evaluated for antibiotic use by using point prevalence study. Results: It was observed that 79% of the 134 pediatric patients hospitalized on the study day received at least one antibiotic. Pulmonary infection was the most common cause of antibiotic use (n= 58, 43%). The most commonly used antibiotic was ampicillin-sulbactam (29.9%) and clarithromycin (24.6%). The rate of inappropriate use was 39%. When all inappropriate antibiotic users were evaluated, the most common reason for non-compliance was found as unnecessary multiple antibiotic use (63.25%, n= 27), followed by antibiotic use without antibiotic requirement (16%, n= 7), use of antibiotics with a spectrum broader than necessary (14%, n= 6), use of antibiotics with a spectrum narrower than necessary (4.5%, n= 2), and wrong dosage (2%, n= 1). All of the patients who received inappropriate antibiotics were treated empirically. Conclusion: It is important to conduct periodic point prevalence studies in order to show possible problems related to antibiotic use.