DIADOKHOI KAYNAKLARINDAN HEIDELBERG EPITOME’Sİ: METİN VE ÇEVİRİSİ

Özet

Bu makalede Ortaçağ’da kaleme alınmış ve İskender’den sonraki olayları konu edinen anonim bir eser olan Heidelberg epitome üzerinde durulmaktadır. Çalışmada konunun ana özüne geçmeden önce, İskender sonrası olaylar üzerine yazılmış başlıca antik kaynaklar hakkında genel bir bilgi verilmektedir. Tarihyazıcıları bu dönemi genellikle Diadokhoi tarihi adı altında incelemeyi tercih etmektedirler. Bununla birlikte Hieronymos ve Nymphis gibi çağdaş tarih yazarlar ise Diadokhoi ve Epigonoi olmak üzere iki başlık altında ele almaktadırlar. Bu makalede konuyla ilgili antik kaynaklar; evrensel tarih, tematik ve epitome şeklinde üç başlık altında değerlendirilmektedir. Doğrudan Diadokhoi tarihine odaklanan tematik ve epitome eserlerin ortak yönleri günümüze kadar ulaşmamasıdır. Geç bir döneme ait olan Heidelberg epitome, Diadokhoi tarihiyle ilgili yapıtlarla kıyaslandığında temel ve özgün bir kaynak değildir. Buna karşın Arrianos’un “İskender’den Sonraki Olaylar” çalışmasından sonra büyük bir bölümü iyi korunmuş olması bakımından önem arz etmektedir. Yitik olan Heidelberg’in MÖ 323 yılında İskender’in ölümüyle başlayan olay örgüsünü, nerede sonlandırdığı tam olarak bilinmemektedir. Bu eserden kalan fragmanlar, MÖ 305/304 yılındaki olaylarla son bulmaktadır. Heidelberg yazarının ya farklı kaynak kullanmasının ya da metni özetleyen kişinin neden olduğu bazı hatalar dışında aktardığı veriler, öncülü diğer yapıtlarla paralellik ve uyumluluk sergilemektedir. Ancak metnin yazarının yararlandığı eserleri tespit etmek pek de mümkün değildir. Belirlenebilmesinin önündeki en büyük engel yazarın ve özetleyenin kim olduğuna ilişkin bilgi eksikliğidir. Bununla birlikte temel başvuru kaynağının, Diadokhoi tarihçileri arasında en etkili ve yetkin biri olan Hieronymos’un eseri olduğu neredeyse kesindir.

Abstract

The article focused on the Heidelberg epitome, which was written in the Middle Ages and was an anonymous summary of events after the death of Alexander. In the study, firstly, was given general information about the primary sources of events after Alexander. The ancient historians usually preferred to study this period under the name of the history of Diadochi (Successors). However, contemporary historiographers such as Hieronymus and Nymphis, have studied this period under two headings as Diadochi and Epigoni. In this article, the sources of Diadochi are examined under three headings as universal history, thematic history and epitome. The works of thematic history and epitome do not survive to the present day in its complete form, but various references to it havesurvived. Most of it comes from the Roman period and is necessarily derivative. It is particularly difficult to re-create the original sources. The exact date of Heidelberg epitome and the name of the epitomator are unknown. Heidelberg epitome, which was written in a late period, is not a primary and original source compared to the works dealt with the history of the Diadochi. However, this epitome is one of the well-preserved works after Arrian’s Events after Alexander. It is understood from the remaining fragments of epitome that it began with the death of the Alexander and ended with the events in 305/304 BC which Antigonus, Ptolemy, Lysimachus had proclaimed themselves kings. There are some historical errors in Heidelberg that result from the use of different resources or the scholar who summarizes the text. However, Heidelberg came out to be the same as that of nearly all the sources for the Diadochi, and it is simple and obvious. The ultimate source of historical material is uncertain. Besides it certainly used Hieronymus as his primary source.