15–49 yaş grubu kadınlarda sağlığı geliştirme davranışları ve etkileyen faktörler

The healthy lifestyle behaviors of 15–49 age group women and affecting factors

Özet

AMAÇ: 15–49 yaş grubu kadınların sağlığı geliştirme davranışları ve etkileyen faktörleri incelemek amacıyla tanımlayıcı olarak planlanmıştır. YÖNTEM: Kesitsel ve tanımlayıcı tipteki bu çalışma, Manisa 5 No’lu Aile Sağlığı Merkezi bölgesinde araştırmaya katılmayı kabul eden 15–49 yaş grubu kadınlarda Haziran-Ağustos 2009 tarihleri arasında uygulanmıştır. Küme örnekleme yöntemi ile 2009 yılı ev halkı tespit fişlerinden elde edilen nüfusa göre belirlenen 350 kişi çalışma kapsamına alınmıştır. Araştırma sonucunda, her birinde 10 hane bulunan 30 kümeye ulaşılması planlanmıştır. İlk olarak, mahallelerde küme başını temsil edecek hanelerin belirlenmesinde sistematik rastgele örnekleme yöntemi yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak, sosyodemografik anket formu ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği (SYBD) kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri için tanımlayıcı istatistikler, ki-kare, student t-testi, korelasyon, lojistik regresyon ve odds ratio (OR) yapılmıştır. BULGULAR: Çalışmaya katılan kadınların %51,7’si 15–29 yaş grubunda, yaş ortalaması 30,1±9,6 yıldır. Kadınların %93,1’inin ilkokul ve altı düzeyinde eğitim aldığı, %76’sının evli, %96’sının ev hanımı olduğu, %17,4’ünün bir sosyal güvencesinin olmadığı ve %63,7’sinde ise gelirlerinin giderlerini karşılamadığı bulunmuştur. SYBD ölçek toplam puan dağılımı 112,7±20,8’dir. Ölçeğin alt boyut puanları; kendini gerçekleştirmede 33,4±7,4, sağlık sorumluluğunda 19,4±5,8, egzersizde 7,8±3,3, kişilerarası destekte 21,1±3,4, stres yönetiminde 15,1±4,1 ve beslenmede 15,5±3,3 olarak belirlenmiştir. SONUÇ: Elde edilen verilere göre; 15–49 yaş grubu kadınların sağlığı geliştirme davranışlarını düşük düzeyde uyguladıkları belirlenmiştir.

Abstract

AIM: This study was planned to examine the healthy lifestyle behaviors and factors that affect women who are between 15-49 years old. METHOD: The study which is a cross sectional and descriptive was conducted on women (n=300) who are 15-49 age group and accepted to take in place of study date of June-August 2008. The sample of the study is a cluster sampling method. There were 10 families in each cluster and total 30 cluster. The families cluster were determined via systematic randomize sample method from records in the 5th Primary Health Care Center in Manisa. For collecting data, a social demographic questionnaire and score Health Promoting Lifestyle Profile (HPLP) were used. For statistical analyses were used descriptive calculations, chi-square, student T-Test, correlation, logistic regression, and odds ratio. RESULTS: 51.7 % of women were in 15-29 age groups. The age mean of women 30.1±9.6 years. 42.6% of them were uneducated, 76% were married, 96% was house wife, 17, 4% no social security of them, %63.7 of them was low their income more than their outcome. The mean of total score of HPLP was 112.7±20.8. Subsection scores of the scale have founded as self actualization 33.4±7.4, health responsibility 19.4±5.8, exercise 7.8±3.3, interpersonal support 21.1±3.4, stress management 15.1±4.1, nutrition 15.5±3.3. CONCLUSION: It was found that level of the women’ healthy lifestyle behaviors was low.