Dergiler / Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2005 / Cilt: 7 - Sayı: 2

2000’Lİ YILLARDA TÜRKİYE’DE UYGULANAN MALİYE POLİTİKALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

2000’Lİ YILLARDA TÜRKİYE’DE UYGULANAN MALİYE POLİTİKALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Yrd. Doç. Dr. Habib YILDIZ

Sayfa
85–102
DOI
—

Özet

Bu çalışmada, 2000–2006 döneminde Türkiye’de uygulanan maliye politikalarının ana çizgileri ortaya konulmuş ve programın mali uyum kabiliyeti ile kalitesi değerlendirilmiştir. Buna göre, bu dönemde Türkiye’de izlenen maliye politikalarının yönünü ve başarısını daha çok ekonominin içinde bulunduğu konjonktürel dalgalanmalar ve programların başlangıç koşulları belirlemiştir. Nitekim 2000’li yılların hemen başında Türkiye’de yaşanan makro ekonomik istikrarsızlıklar büyük bütçe açıklarına ve yüksek kamu borç stokuna yol açmış ve uygulanan istikrar programının mali uyum kabiliyetini önemli ölçüde bozmuştur. Bunun sonucunda ise bütçeden eğitim, sağlık ve kamu yatırımları gibi büyümeyi destekleyici kamu harcamalarına eskisine göre daha az kaynak ayrılmıştır. Bu durum ise maliye politikalarının kalitesini olumsuz etkilemiştir. Ancak ilerleyen yıllarda özellikle gelirler cephesinde alınan tedbirler ile, kamu gelirleri arttırılmış ve bozulan mali denge belli ölçüde düzeltilmiştir. Tüm bu gelişmelere rağmen ilgili dönemde maliye politikalarının kalitesi arttırılamamış ve kamu kesiminin net değerinde artışa yol açacak tedbirlere başvurulmamıştır.

Abstract

Bu çalışmada, 2000–2006 döneminde Türkiye’de uygulanan maliye politikalarının ana çizgileri ortaya konulmuş ve programın mali uyum kabiliyeti ile kalitesi değerlendirilmiştir. Buna göre, bu dönemde Türkiye’de izlenen maliye politikalarının yönünü ve başarısını daha çok ekonominin içinde bulunduğu konjonktürel dalgalanmalar ve programların başlangıç koşulları belirlemiştir. Nitekim 2000’li yılların hemen başında Türkiye’de yaşanan makro ekonomik istikrarsızlıklar büyük bütçe açıklarına ve yüksek kamu borç stokuna yol açmış ve uygulanan istikrar programının mali uyum kabiliyetini önemli ölçüde bozmuştur. Bunun sonucunda ise bütçeden eğitim, sağlık ve kamu yatırımları gibi büyümeyi destekleyici kamu harcamalarına eskisine göre daha az kaynak ayrılmıştır. Bu durum ise maliye politikalarının kalitesini olumsuz etkilemiştir. Ancak ilerleyen yıllarda özellikle gelirler cephesinde alınan tedbirler ile, kamu gelirleri arttırılmış ve bozulan mali denge belli ölçüde düzeltilmiştir. Tüm bu gelişmelere rağmen ilgili dönemde maliye politikalarının kalitesi arttırılamamış ve kamu kesiminin net değerinde artışa yol açacak tedbirlere başvurulmamıştır.

Anahtar kelimeler: Anahtar Kelimeler Türkiye’de Maliye Politikalar, İstikrar Programlar, Maliye Politikalarının Kalitesi