Şanlıurfa il merkezindeki lise öğrencilerinin sağlığı geliştirme davranışları ve ilişkili faktörler

Health promotion behaviors and related factors of high school students in Şanlıurfa

Özet

AMAÇ: Bu çalışma Şanlıurfa il merkezinde öğrenim gören lise öğrencilerinin sağlığını geliştirme davranışlarını ve ilişkili faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. YÖNTEM: Kesitsel tipteki bu araştırmada, %95 güven düzeyinde 1023 öğrenciye ulaşılması planlanmış ve küme örnekleme yöntemiyle öğrencilerin tümüne ulaşılmıştır. Veri toplamada ‘Sosyodemografik Bilgi Formu’, Türkiye’de geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmış olan ‘Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları (SYBD) Ölçeği’ ve ‘Sağlık Denetim Odağı Ölçeği’ kullanılmıştır. BULGULAR: Araştırmaya katılan 1023 öğrenciden %65’i erkek ve yaş ortalaması 16,06±1,2’dir. Öğrencilerin SYBD Ölçeğinden aldıkları ortalama puan 118,4±20,0’dır. Alt test puanları madde sayılarına bölünerek incelendiğinde; en yüksek ‘kendini gerçekleştirme’ ve ‘kişilerarası destek’, en düşük ‘sağlık Adolesan, Sağlığı Geliştirme sorumluluğu’ ve ‘egzersiz’ alt ölçeğinden puan aldıkları saptanmıştır. Çoklu regresyon analizinde, Davranışları öğrencilerin erkek olması, anadolu-fen lisesinde öğrenim görmesi, çekirdek ailede yaşaması, annenin okuryazar olması, öğrencinin sağlıklı olması, hastalandığı zaman kendi başına doktora gitmesi, okul dışında sosyal etkinliklere katılması ve iç dış kontrol denetim odağının sağlıklı yaşam biçimi davranışıyla Adolescence, Health ilişkili faktörler olduğu saptanmıştır (p<0.05). SONUÇ: Araştırma bulgularına dayanarak; okul sağlığı hizmetleri kapsamında değiştirilebilir risk faktörleri odaklı ve sağlık sorumluluğu başta olmak üzere sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının kazandırılmasının, kadınların okullaşma oranının yükseltilmesinin ve okulların niteliğinin iyileştirilmesinin önemli girişimler olacağı düşünülmektedir.

Abstract

AIM: In this study, it was aimed to determine health promotion behaviors and related factors of high school students in Şanlıurfa. METHOD: In this cross-sectional epidemiological study, we planned to reach 1023 students at 95% confidence level and all students were reached. Data were collected by using 'Socio-Demographic Data Form', 'Healthy Life Style Behavior (SYBD) Scale' and 'Health Locus of Control Scale ". RESULTS: Of 1023 students participated in the research, 65% were male and mean age was 16.06�1.2. It was found that the mean score of students for Healthy Life Style Behavior (SYBD) Scale was 118.4 � 20.0. Subscale scores of adolescents by dividing the number of items were examined, the highest 'self realization' and 'interpersonal support', the lowest 'health responsibility' and 'exercise' subscales were scored. In multiple regression analysis, The students' gender, being male, studying at Anatolia-science high school, living in a nuclear family, having literate mother, being healthy, by itself able to go to the doctor when ill, participating in social activities outside school, and internal - external control locus of the healthy lifestyle was found to be associated with the healthy lifestyle behavior (p<0.05). CONCLUSION: Based on research findings; presenting of school health services to ensure compliance with legal regulations, focusing on modifiable risk factors and an approach based on health promoting strategies for health education programs will be held responsible for the health of adolescents and especially to teach healthy lifestyle behaviors, raising the enrollment rate of women and improving the quality of schools was thought to be important initiatives.