Hititçe Metinlerde Geçen KURIDHulana-/ KUR IDSĺG ‘Yün Nehri Ülkesi’ Üzerine Yeni Bir Değerlendirme

A New Evaluatıon of KUR ÍDHulana-/ KUR ÍDSĺG ‘Wool River Land’ Accordıng to the Hittite Texts

Özet

Hititçe metinlerde nadiren adına rastladığımız ama aslında stratejik olarak anahtar bir rol oynayan “KUR IDHulana-”: Hulana Nehri Memleketi’nin lokalizasyonuna yönelik birkaç teklif bulunmaktadır. Bir taraftan Hitit Devleti’nin kuzeyinde Pala-Tumana Bölgesi ve Kaška Bölgesi’ne lokalize edilen bazı yerleşimlerle birlikte anılması ama diğer taraftan nehrin doğduğu dağın Aşağı Ülke’ye yerleştirilmesi, lokalizasyonu oldukça güçleştirmektedir. Hem bir akarsu hem de bu akarsuyun vadisinde ya da kıyısında kurulmuş olan bir şehre ve ülkeye işaret eden bu yerleşim, Hititçe metinlerden bildiğimiz Huwatnuwanta Dağı ile birlikte anılmaktadır. Hititlerin Baş Tanrısı Fırtına Tanrısı ile de yakından bağlantılı olan bu dağ, kutsal bir dağ görünümündedir. Dolayısıyla hem Huwatnuwanta Dağı hem de Hulana Nehri Memleketi’nin lokalizasyonuna yönelik yapılacak olan bu çalışma bölgenin tarihi coğrafyası açısından da önem taşımaktadır. Çalışmada adı geçen yerleşim isminin etimolojisi incelenerek bazı yeni yorumlar yapılacaktır. Ayrıca Hititçe metin yerlerinde bu nehir ülkesinin geçtiği pasajlar yeniden gözden geçirilecek, daha önce yapılmış olan teklifler de göz önünde bulundurularak, bazı yeni öneriler paylaşılacaktır.

Abstract

Thereareonly a fewproposalsconcerningthelocalizationof KURÍDHulana-, “Hulana River Land” which is mentionedrarely in Hittitetexts, although it plays a key role in strategicalregard. Theessencialdifficulty as toitsexactlocalization is duetoitscontradictoryoccurence in connectionwithtwodifferentgeographicregionswhicharetoo far awayfromeachother, namely Pala-Tumana and Kaškaterritory in the North on theonehand, andtheposition of themountainHuwatnuwanta in theLower Lands, in which the sources of the Hulana Riveroriginates, on theother. Thegeographiclay of theriverand a city of thesame name, situating in itsvalleyor bank, stands in closerelationship with the Huwatnuwantamountain. Thismountain is closelylinkedwithHittiteStormGodand is regarded as a holymountain. Thepurpose of thisstudy is todeterminethelocalization of both Huwatnuwanta Mountainand Hulana River Land which is important in terms of historical geography of Central Anatolia. Somenewcommentswill be madebystudyingtheetymology of a fewtoponymswhicharementioned in thisconnection. InadditionHittitetextthepassageswhichmentiontheRiver Land will be analysedagainandbytakingintoaccounttheproposalswhichweremadepreviously, somenewproposalswill be added here.