Sanal Dünyada Halk Mizahının Gülen/Güldüren Yüzü: Siyasi Fıkralar

Özet

Yeryüzünde bilim ve teknoloji her geçen gün büyük bir hızla yenileşmeye, değişmeyedevam etmektedir. Bu değişimler olumlu veya olumsuz biçimde insanhayatını da etkilemektedir. Teknolojik hayattaki değişimler kültürel değişimleri dezorlamakta, yenileşmelere bağlı yeni kültürel alışkanlıklar doğurmaktadır. İnternetözellikle son yirmi yılda kültürel değişmeleri meydana getiren en önemli araçlardanbiri haline gelmiştir. Sözlü ve yazılı kültür ortamlarında daha yavaş meydanagelen kültürel değişimler, elektronik kültür ortamında büyük bir hız kazanmıştır.Değişimle birlikte yeniden oluşan gelenekler çok daha geniş bir izleyici/dinleyicikitlesine ulaşmaktadır. Folklor (halk bilimi) da bu değişimlerden etkilenmiş, araştırmaalanını genişletmiş, yeni ve zengin bir inceleme alanı bulmuştur. Folklortürlerinden fıkra, her dönemde insanları güldüren, düşündüren bir tür olarak toplumdaönemli bir yer tutmuştur. Uzun süre sözlü, sonrasında yazılı, günümüzdeise öncekilerle beraber elektronik kültür ortamında varlığını sürdüren fıkra; yeniicra ortamında önemli fonksiyonlar taşımaktadır. Fıkralar insanla ilgili her türlükonuyu işlemektedir. Bu konulardan biri de insanları, toplumu idare etme, toplumsalilişkileri düzenleme sanatı olan siyasettir. Siyaset aynı zamanda fıkralarda en fazla işlenen konulardandır. Bu çalışmanın amacı siyasi fıkraların elektronikkültür ortamındaki işlevlerini ortaya koymaktır. Bu amaçla çok sayıda internet sitesiincelenmiştir. Çalışma elektronik ortamdaki siyasi fıkralarla sınırlandırılmıştır.Sonuçta siyasi fıkraların yeni bağlamda hem geleneği sürdürdüğü hem de yarattığıyeni ürünlerle dönüştürdüğü görülmüştür. Elektronik kültür ortamı zengin bir fıkraarşivi niteliğindedir. Fıkralar güçlü tenkit, ince mizah, hikmetli söyleyişlerini sanalâlemde etkili biçimde sürdürmektedir. Sanal âlem, halk bilimi uzmanları içingeniş ve zengin bir araştırma alanı oluşturmaktadır.