Dergiler / Lectio Scientific / 2019 / Cilt: 3 Sayı: 1

TATLANDIRICILAR

SWEETENERS

Sayfa
19–33
DOI
—

Özet

Şeker, doğal olarak bulunduğu meyveler, sebzeler ve süt ürünleri ile tükettiğimiz önemli bir besin maddesidir.Ayrıca, alışkanlıklarımızla ve besin ve meşrubat endüstrisi ile de doğrudan ilgilidir. Son zamanlarda dünyada yükselen şeker tüketimi ile birlikte çocuklarda ve yetişkinlerde aşırı kilo ve obezite artış göstermektedir.Birçok bilimsel araştırma aşırı şeker tüketiminin çeşitli sağlık sorunlarına yol açtığını bildirmektedir. Dünya sağlık örgütü (DSÖ), şekerleri serbest ve intrinsik olarak sınıflandırmaktadır. İntrinsik şekerler meyvelerde , sebzelerde ve süt ürünlerinde doğal olarak bulunan, serbest şekerler ise besinlere ve içeceklere üreticiler ya da kullanıcılar tarafından eklenen monosakkaritler ve disakkaritlerdir. DSÖ, yetişkinler ve çocuklarda şeker tüketiminin toplam enerji alımının % 10’unun altına düşürülmesini önermektedir. Diyabet hastaları ve kilo vermek isteyen birçok kişi tatlandırıcılara yönelmiştir. Tatlandırıcılar, glisemik indeks ve kalori değerlerinin düşük olması nedeniyle şekere alternatif olarak tüketilmektedirler. Tatlandırıcılar; doğal tatlandırıcılar, şeker alkolleri ve yapay tatlandırıcılar olarak sınıflandırılırlar. Doğal tatlandırıcılar,bitkilerin çeşitli bölümlerinden elde edilirler. Şeker alkolleri, doğal olarak meyvelerde ve sebzelerde bulunan karbohidrat türevleridir, ancak mono ve disakkaritlerden kimyasal olarak da üretilmektedirler.Yapay tatlandırıcıların tatlandırma gücü yüksek, kalorisi ve glisemik indeksi sıfıra yakındır. Ancak, bilimsel çalışmalar sağlığımıza olan etkileri konusunda netlik olmadığını göstermektedir. Bu durumda, diyabet sorunu olmayan bireylerin yapay tatlandırıcılar yerine aşırı tüketmemek koşulu geleneksel doğal tatlandırıcıları tercih etmesi daha iyi olacaktır.

Abstract

Sugar is an important part of our diet that we consume with natural foods as fruits, vegetables, and dairy products.It is directly related with our habits and food and beverages industry as well. Recently, overweight and obesity incidences have shown increase worldwide , with the increase in sugar consumption in adults and children. Several scientific studies have shown that excess consumption of sugar has been associated with various health problems. World Health Organization (WHO) classifies sugars as free and intrinsic. İntrinsic sugars are those incorporated within fruits, vegetables and dairy products , whereas free sugars are monosaccharides and disaccharides added to foods and beverages by manufacturers or consumers. Excluding sugars naturally found in foods, such as fruits or dairy products, WHO recommended that sugar consumption should be less than 10% of total calorie intake for adults and children. Sweeteners have become popular to a number of people having diabetes or overweight problems. Because of their lower glycemic index and calorie, sweeteners are consumed as an alternative to sugars.They are classified as natural sweeteners, sugar alcohols and artificial sweeteners.Natural sweeteners are obtained from various parts of plants . Polyols are carbohydrate derivatives occuring naturally in fruits and vegetables, but are also chemically manufactured from mono and disaccharides. Artificial sweeteners have very intense sweet taste, but very low or zero glycemic index and calorie. However, scientific studies have shown that the effect of artificial sweeteners on our health is not clear. So, except diabetic patients , it is better to consume traditional natural sweeteners than artificial ones avoiding excess consumption.

Anahtar kelimeler: Tatlandırıcı, yapay, doğal, sağlık